Nauka
Na egzaminie ULC występuje wersja polska z tłumaczeniem angielskim obok - angielski jest pomocniczy; pytanie oceniane jest po treści polskiej.
PL040-0024 · Człowiek - możliwości i ograniczenia PL040
Choroba dekompresyjna jest powodowana przez: Decompression sickness is caused by:
- Obniżenie ciśnienia otaczającego: A reduction in ambient pressure.
- Niedobór azotu w powietrzu pęcherzykowym. A shortage of nitrogen gas bubbles.
- Wzrost ciśnienia otaczającego. Increase in ambient pressure.
- Spadek ciśnienia parcjalnego tlenu. A decrease of oxygen partial pressure.
Choroba dekompresyjna, DCS, (dawniej: choroba kesonowa) – zespół objawów dotykających osobę wystawioną na zbyt szybko zmniejszające się ciśnienie zewnętrzne. Choroba dekompresyjna rzadko występuje u osób, które nie oddychały gazem pod zwiększonym ciśnieniem (freediving).
Choroba dekompresyjna może wystąpić w sytuacjach, gdy:
- nurek zbyt szybko wynurzy się na powierzchnię bez zastosowania odpowiedniej prędkości i przystanków dekompresyjnych;
- samolot po wystartowaniu dla bezpieczeństwa w kontrolowany sposób obniża w środku ciśnienie (samolot jest szczelny);
- robotnik opuszcza keson lub kopalnię, do których wpompowano powietrze w celu pozbycia się wody.
Następuje wówczas zmniejszanie ciśnienia otoczenia, co powoduje z kolei powstawanie pęcherzyków gazu obojętnego (zazwyczaj azotu) w tkankach i płynach ustrojowych organizmu.
Zgodnie z prawem Henry’ego, jeśli ciśnienie gazu nad lustrem płynu zostaje zmniejszone, ilość gazu rozpuszczonego w płynie również ulega zmniejszeniu. To samo zjawisko występuje przy otwieraniu butelki z gazowanym napojem – gdy zostanie odkręcona nakrętka słychać ulatujący gaz i widać tworzące się pęcherzyki dwutlenku węgla. Powstają one w wyniku nagłego zmniejszenia ciśnienia otoczenia panującego w butelce do wartości ciśnienia atmosferycznego.
Podobnie dzieje się z azotem (gazem obojętnym), który normalnie występuje w tkankach i płynach ustrojowych organizmu w niegroźnej postaci rozpuszczonej. Podczas szybkiego zmniejszania ciśnienia, np. w przypadku rozszczelnienia kabiny lecącego samolotu lub podczas wynurzania w nurkowaniu, następuje uwalnianie gazu obojętnego rozpuszczonego w organizmie. Jeśli cały proces przebiega zbyt szybko, gaz obojętny wytrąca się z krwi i tworzy pęcherzyki, wywołując następujące objawy: świąd i marmurkowatość skóry, skrzypienie skóry, bóle stawów, uszkodzenia układu nerwowego, paraliż lub śmierć. Późne powikłania to zmiany zwyrodnieniowe stawów i martwica kości.
Choroba dekompresyjna (DCS) oraz zator gazowy, mimo że wywoływane przez różne czynniki, mogą mieć bardzo podobne objawy. Dlatego występują w nazewnictwie fachowym wspólnie pod terminem zespół zaburzeń dekompresyjnych lub DCI.